Đau cổ tay: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách cải thiện an toàn

Đau cổ tay là gì?

Cổ tay là một cấu trúc phức tạp gồm nhiều xương nhỏ, khớp, dây chằng, gân và thần kinh nằm trong một vùng diện tích khá nhỏ. Vì vậy, chỉ một tổn thương ở một cấu trúc cũng có thể gây đau và ảnh hưởng đáng kể đến khả năng cầm nắm, xoay cổ tay hoặc sử dụng bàn tay.

Đau cổ tay không phải là một bệnh riêng biệt mà là triệu chứng của nhiều tình trạng khác nhau. Cơn đau có thể xuất hiện đột ngột sau chấn thương hoặc tiến triển từ từ sau thời gian dài sử dụng tay lặp đi lặp lại.

Nguyên nhân đau cổ tay thường gặp

Chấn thương và bong gân cổ tay

Ngã chống tay, va đập mạnh hoặc chơi thể thao có thể làm dây chằng quanh cổ tay bị căng hoặc rách.

Người bệnh thường đau ngay sau chấn thương, sưng, bầm tím và khó cử động. Trong một số trường hợp, triệu chứng của bong gân và gãy xương có thể khá giống nhau nên không thể chỉ dựa vào cảm giác đau để phân biệt.

Nếu đau dữ dội, sưng nhiều hoặc không thể sử dụng bàn tay bình thường sau chấn thương, nên được kiểm tra sớm.

Gãy xương cổ tay

Các xương vùng cổ tay hoặc đầu dưới xương quay có thể bị gãy sau té ngã chống bàn tay.

Một số gãy xương biểu hiện rất rõ với đau, sưng và biến dạng. Tuy nhiên, gãy xương thuyền có thể chỉ gây đau ở phía ngón cái của cổ tay và đôi khi bị bỏ sót ở giai đoạn đầu.

Vì vậy, đau kéo dài sau chấn thương không nên được xem đơn thuần là bong gân.

Viêm bao gân De Quervain

Đây là tình trạng các gân điều khiển vận động ngón cái bị kích thích khi đi qua một đường hầm hẹp ở phía ngón cái của cổ tay.

Theo American Academy of Orthopaedic Surgeons, đau thường rõ ở phía ngón cái của cổ tay và tăng khi cử động ngón cái, nắm chặt, cầm đồ vật, xoay cổ tay hoặc nâng vật.

Các thao tác như sử dụng điện thoại, gõ phím, nâng trẻ nhỏ hoặc làm việc lặp lại với bàn tay có thể khiến triệu chứng tăng lên.

Hội chứng ống cổ tay

Hội chứng ống cổ tay xảy ra khi dây thần kinh giữa bị chèn ép trong ống cổ tay.

Dây thần kinh giữa đi cùng với chín gân gấp qua một khoang hẹp ở cổ tay. Khi không gian trong ống giảm hoặc các mô xung quanh gân sưng lên, áp lực lên dây thần kinh có thể tăng.

Triệu chứng điển hình gồm đau, tê hoặc châm chích ở ngón cái, ngón trỏ, ngón giữa và một phần ngón áp út. Nhiều người thấy triệu chứng nặng hơn vào ban đêm, đồng thời có thể yếu tay hoặc dễ làm rơi đồ vật.

Viêm khớp dạng thấp

Viêm khớp dạng thấp là bệnh tự miễn có thể gây viêm nhiều khớp, trong đó cổ tay thường là vị trí bị ảnh hưởng.

Người bệnh có thể đau, sưng và cứng khớp, đặc biệt vào buổi sáng. Tổn thương thường có xu hướng xuất hiện ở cả hai bên và có thể kèm đau ở các khớp ngón tay.

Thoái hóa khớp cổ tay

Thoái hóa khớp xảy ra khi cấu trúc sụn và khớp thay đổi theo thời gian hoặc sau chấn thương.

Ở cổ tay, thoái hóa không phổ biến bằng khớp gối hoặc háng nhưng vẫn có thể xuất hiện, đặc biệt sau gãy xương hoặc tổn thương dây chằng cũ.

Cơn đau thường âm ỉ, tăng khi vận động và có thể đi kèm cứng khớp.

Gout hoặc viêm khớp do tinh thể

Tinh thể urat có thể lắng đọng trong khớp và gây một đợt viêm cấp.

Khớp thường sưng, nóng, đỏ và đau dữ dội. Gout thường gặp ở ngón chân cái nhưng cũng có thể ảnh hưởng đến cổ tay.

Nang hoạt dịch

Nang hoạt dịch là một khối chứa dịch thường xuất hiện ở mặt trước hoặc mặt sau cổ tay.

Nhiều nang không gây đau, nhưng khi kích thước lớn hoặc nằm gần cấu trúc thần kinh, người bệnh có thể cảm thấy đau, căng hoặc khó chịu khi cử động.

Dấu hiệu đau cổ tay cần chú ý

Không phải người đau cổ tay nào cũng có biểu hiện giống nhau.

Đau có thể âm ỉ, nhức buốt hoặc xuất hiện khi cầm nắm. Một số người đau phía ngón cái, trong khi người khác lại đau phía ngón út hoặc giữa cổ tay.

Sưng và bầm tím thường gợi ý chấn thương hoặc viêm. Tình trạng cứng khớp khiến việc xoay cổ tay hoặc chống tay trở nên khó khăn.

Nếu xuất hiện tê, châm chích hoặc yếu ngón cái, cần nghĩ đến khả năng tổn thương hoặc chèn ép thần kinh, trong đó hội chứng ống cổ tay là một nguyên nhân thường gặp.

Tiếng lục cục kèm đau hoặc cảm giác cổ tay không vững cũng có thể liên quan đến dây chằng hoặc sụn.

Vị trí đau cổ tay có giúp đoán nguyên nhân không?

Vị trí đau có thể cung cấp gợi ý nhưng không đủ để tự chẩn đoán.

Đau phía ngón cái thường gặp trong viêm bao gân De Quervain, nhưng cũng có thể liên quan đến xương thuyền hoặc khớp ở vùng này.

Đau phía ngón út có thể liên quan đến phức hợp sụn tam giác, dây chằng hoặc các cấu trúc khác ở phía trụ của cổ tay.

Đau kèm tê ở ngón cái, trỏ và giữa gợi ý nhiều hơn đến dây thần kinh giữa.

Vì cổ tay có cấu trúc giải phẫu rất phức tạp, việc xác định nguyên nhân cần dựa trên cả bệnh sử, khám lâm sàng và đôi khi là chẩn đoán hình ảnh.

Ai dễ bị đau cổ tay?

Người thường xuyên sử dụng bàn tay trong những động tác lặp đi lặp lại có nguy cơ đau cổ tay cao hơn.

Nhóm này có thể bao gồm nhân viên văn phòng sử dụng chuột và bàn phím nhiều giờ, người làm việc dây chuyền, thợ thủ công, người cầm điện thoại trong thời gian dài hoặc lao động phải nâng và giữ vật nặng.

Vận động viên chơi các môn sử dụng cổ tay nhiều như tennis, cầu lông, thể dục dụng cụ hoặc tập tạ cũng dễ gặp chấn thương.

Người lớn tuổi có nguy cơ gãy xương cao hơn sau té ngã, đặc biệt nếu có loãng xương.

Phụ nữ mang thai có thể gặp hội chứng ống cổ tay do thay đổi lượng dịch trong cơ thể làm tăng áp lực trong ống cổ tay.

Bài tập cổ tay có phải càng tập nhiều càng tốt?

Không.

Bài tập cần phù hợp với nguyên nhân và giai đoạn bệnh.

AAOS lưu ý các bài vận động phục hồi nên tạo cảm giác kéo nhẹ chứ không nên làm đau tăng.

Nếu bài tập khiến cổ tay đau rõ hơn, tê tăng hoặc yếu tay, nên dừng lại và đánh giá lại.

Điều trị đau cổ tay như thế nào?

Điều trị có thể bao gồm thay đổi hoạt động, nẹp, vật lý trị liệu, thuốc hoặc can thiệp khác tùy nguyên nhân.

Trong viêm bao gân De Quervain, các biện pháp bảo tồn có thể gồm giảm hoạt động gây đau, nẹp giữ cổ tay và ngón cái, chườm lạnh và thuốc chống viêm khi phù hợp. Một số trường hợp cần tiêm corticosteroid hoặc phẫu thuật khi điều trị bảo tồn không hiệu quả.

Với hội chứng ống cổ tay, điều trị phụ thuộc mức độ chèn ép thần kinh. Trường hợp nhẹ có thể được quản lý bảo tồn, trong khi tình trạng yếu cơ, tổn thương thần kinh hoặc triệu chứng nặng có thể cần can thiệp chuyên sâu hơn.

Gãy xương, rách dây chằng hoặc tổn thương cấu trúc đáng kể cần được điều trị theo đánh giá chuyên khoa.

Khi nào đau cổ tay cần đi khám?

Nên đi khám nếu đau không cải thiện sau vài ngày chăm sóc ban đầu hoặc tái diễn nhiều lần.

Đặc biệt cần kiểm tra sớm nếu đau xuất hiện sau chấn thương và cổ tay sưng nhiều, biến dạng hoặc không thể cầm nắm.

Tê hoặc yếu bàn tay tăng dần, mất cảm giác, da đổi màu bất thường hoặc cơn đau đánh thức người bệnh nhiều lần vào ban đêm cũng cần được đánh giá.

Nếu cổ tay sưng nóng đỏ kèm sốt, cần thăm khám sớm để loại trừ nhiễm trùng.

Cách phòng ngừa đau cổ tay

Không thể phòng tránh tất cả trường hợp, nhưng một số thói quen có thể giúp giảm nguy cơ.

Khi làm việc với máy tính, nên giữ cổ tay ở tư thế tương đối trung tính và điều chỉnh bàn phím, chuột phù hợp.

Không nên giữ điện thoại hoặc thực hiện cùng một thao tác tay liên tục trong thời gian quá dài. Nên nghỉ ngắn và thay đổi hoạt động.

Khi tập thể thao hoặc tập tạ, cần tăng tải từ từ và chú ý kỹ thuật.

Ở người lớn tuổi, phòng tránh té ngã và chăm sóc sức khỏe xương cũng có ý nghĩa trong giảm nguy cơ gãy cổ tay.

Góc nhìn Y học cổ truyền trong đau cổ tay

Trong Y học cổ truyền, đau cổ tay có thể được xem xét theo nhiều thể bệnh khác nhau và không nên áp dụng một phác đồ giống nhau cho mọi trường hợp.

Ở những người đã loại trừ gãy xương, nhiễm trùng và tổn thương cần phẫu thuật, bác sĩ Y học cổ truyền có thể cân nhắc châm cứu, xoa bóp bấm huyệt hoặc phối hợp phục hồi chức năng nhằm hỗ trợ giảm đau và cải thiện vận động.

Tuy nhiên, các phương pháp này cần được thực hiện sau khi đã xác định tương đối rõ nguyên nhân.

Thăm khám đau cổ tay tại Cổ Truyền Tâm Đức

Đau cổ tay kéo dài có thể ảnh hưởng rõ đến khả năng viết, lái xe, sử dụng điện thoại, làm việc máy tính và cầm nắm đồ vật.

Tại Cổ Truyền Tâm Đức, khách hàng được đánh giá vị trí đau, tầm vận động, mức độ tê yếu, thói quen sử dụng bàn tay và tiền sử chấn thương trước khi xây dựng hướng chăm sóc phù hợp.

Nếu có dấu hiệu nghi gãy xương, tổn thương thần kinh, viêm khớp cấp hoặc bệnh lý cần chẩn đoán hình ảnh, người bệnh sẽ được tư vấn hướng thăm khám phù hợp trước khi tiến hành trị liệu.

Đăng ký thăm khám

Nếu bạn đang gặp tình trạng đau cổ tay, tê tay, yếu lực cầm nắm hoặc đau kéo dài khi làm việc, nên chủ động kiểm tra nguyên nhân thay vì chỉ xoa bóp hoặc dùng thuốc giảm đau liên tục.

CỔ TRUYỀN TÂM ĐỨC

📞 Hotline: 0935883361

📍 CS1: 200 Nguyễn Viết Xuân, Hà Cầu, Hà Đông, Hà Nội

📍 CS2: Số 18 LK6A, Làng Việt Kiều Châu Âu, Mộ Lao, Hà Đông, Hà Nội

Câu hỏi thường gặp

Đau cổ tay có phải hội chứng ống cổ tay không?

Không phải tất cả đau cổ tay đều do hội chứng ống cổ tay. Hội chứng này thường nổi bật với tê, châm chích và đau ở vùng phân bố của dây thần kinh giữa, đôi khi kèm yếu lực cầm nắm.

Đau cổ tay phía ngón cái thường do gì?

Một nguyên nhân thường gặp là viêm bao gân De Quervain, đặc biệt khi đau tăng lúc cầm nắm, xoay cổ tay hoặc vận động ngón cái.

Đau cổ tay có cần chụp X-quang không?

Không phải mọi trường hợp đều cần. Với đau cổ tay mạn tính, ACR đánh giá X-quang thường là phương tiện hình ảnh ban đầu phù hợp.